اعتیاد کودکان یکی از آسیب های اجتماعی پنهان در جامعه

اعتیاد کودکان در کشور ما یکی از آسیب های بزرگ اجتماعی است که می تواند ناشی اختلاف طبقاتی و محرومیت باشد. درباره این فاجعه ی انسانی هیچ کسی نمی تواند بی اعتنا باشد. موضوعی که بسیار دردآور است، بی اطلاعی ما و نهادهای تاثیرگذار درباره گسترش این معضل خانمان سوز است. متاسفانه هر چه پیش می رویم، سن اعتیاد و وابستگی به مواد مخدر پایین تر می آید. تا حدی که امروز به کودکان سرایت کرده است. این جایگاه امروز نیازمند یک نگاه ویژه، چه از منظر جامعه شناسی و چه از دیدگاه روان شناسی و حوزه سلامت است. خصوصاً آنهایی که نقش تصمیم گیری در این زمینه را بهتر می توانند ایفا کنند.

علت اصلی اعتیاد کودکان چیست ؟

در جامعه ما مساله ای مانند اعتیاد کودکان بسیار زیر زمینی مانده است. کودکانی که در شرایط محیطی بسیار سخت و در کنار گروه های خلافکار و بزهکار بزرگ شده اند، فضایی برای تربیت صحیح نداشته و ندارند. نهادهای فعال در حوزه کودک و خانواده هم آنچنان که باید خود را درگیر این پدیده نکرده اند. در حالی که اعتیاد برای بسیاری از آنها بخشی از زندگی روزمره شده است، روز به روز به قربانیان آنها افزوده می شود.

در نشریات مختلف اجتماعی، نویسنده های زیادی به نقد از وضعیت رسیدگی به این معضل اجتماعی پرداخته اند. ولی گویا راههای بسیاری باید طی شود. فعلاً باید به حداقل ها که همان جلوگیری و درمان است، اکتفا کرد. گزارش های زیادی درباره اعتیاد به مواد مخدر در کودکان در نشریات داخلی و بین المللی متتشر شده است. اما بیشترین قشری از کودکان که هدف اصلی اعتیاد هستند، کودکان کار و خیابانی هستند. تقریباً در اکثر گزارش های مربوط به کودکان خیابانی و خطراتی که آنها را تهدید می کند، رد پایی از اعتیاد وجود دارد.

بسیاری از آنها از نزدیک شاهد تولید خیابانی و غیر قانونی برخی از مخدرها در میان دوستان و یا حتی اعضای خانواده خود هستند. همین دلیل بر عادی شدن مخدرات در زندگی روزمره آنها شده است. همچنین امروزه بسیاری از آنها با جدیدترین مواد مخدر صنعتی و داروهای اعتیاد آور آشنا هستند. همانطور که می دانید تولید خیابانی و غیر قانونی بسیاری از مواد مخدر و داروها باعث اعتیاد به فنتانیل و امثالهم شده است.

 خانواده های معتاد یکی از علل اصلی شیوع اعتیاد در کودکان است

بسیاری از اندیشمندان حوزه سلامت و جامعه شناسی بر این باورند که علت اصلی رشد اعتیاد در بین نوجوانان و کودکان، خانواده های درگیر با مواد مخدر هستند. خانواده های معتاد به علت بی توجهی در زمینه تربیت فرزندان به یکی از علل اصلی این آسیب اجتماعی تبدیل شده اند. مصرف آزادانه مواد مخدر در بین اعضای خانواده و جلو چشم کودکان، اصطلاحاً چشم و گوش آنها را باز می کند. تصور کنید در خانواده ای که پدر و یا برادران درگیر اعتیاد به شیشه هستند و آزادانه جلوی دیدگان کودک مواد مصرف می کنند. با تکرار این فعل قطعاً مصرف مخدری مثل شیشه برای کودک عادی خواهد شد.

همچنین بسیاری از گزارش های انتظامی حاکی از استفاده های سودجویانه برخی خانواده ها از کودکان است. تحقیقات پزشکی نشان داده است که اعتیاد مادران در دوره بارداری و در زمان شیردهی به نوزاد و یا جنین منتقل می گردد. درباره مادران معتاد نیز گزارش های متعددی ارائه شده است که بیان کننده حقایق عجیبی بوده است. به همین جهت تحقیقات بیشتری از سوی نهادهای مختلف حوزه سلامت در این زمینه انجام شده است.

درمان اعتیاد کودکان در کلینیک ترک اعتیاد چگونه است؟

درمان کودکانی که درگیر مواد مخدر هستند تقریباً در اکثر شهرهای کشور با چالش هایی روبروست. این موضوع نیازمند نگاه نهادهای مربوطه در زمینه سلامت و ترک اعتیاد می باشد. درمان اعتیاد کودکان امروزه در هر کلینیک ترک اعتیاد معتبر انجام می شود. اینگونه خدمات نیازمند سرویس دهی خاص و منحصر به فرد می باشد. از جمله خدمات روان درمانی که نقش بسیار مهمی در این مهم خواهد داشت.

درمان اینگونه کودکان نیاز به کسب اجازه و رضایت پدر و مادر دارد. ولی به دلیل فقر فرهنگی موجود در بسیاری از خانواده های آنها، تمایل چندانی برای درمان از سوی آنها نشان داده نمی شود. این چالش می تواند به دلیل حفظ همان مقاصد سودجویانه از فرزندان باشد.  آنچه مسلم است اعتیاد در میان کودکان خیابانی و کار بسیار فراتر از سایر کودکان است. این مساله نشان دهنده نا امنی فضای بیرون از خانه و بطن جامعه را نشان می دهد.

طبق تحقیقاتی در سالهای گذشته بیان شد که وجود بیماری هایی نظیر ایدز نیز در میان کودکان خیابانی تقریباً چهار برابر سایر کودکان است. مساله ی دیگری که در این زمینه مهم است، بالا رفتن سطح آگاهی بسیاری از کودکان از مواد مخدر است. این موضوع را می توان در آمار اعتیاد به ماری جوانا و مخدرهای توهم زا مشاهده کرد. سنین استفاده از این مخدرها روز به روز در حال کاهش است.

شیوع اعتیاد در میان دانش آموزان چگونه است؟

آمارهای متفاوتی درباره ابتلای کودکان، خصوصاً دانش آموزان به مواد مخدر بیان شده است که نتایج نگران کننده ای را نشان می دهد. برخی از رسانه ها می گویند که حدود 1 درصد دانش آموزان درگیر اعتیاد هستند. برخی دیگر از نهادها این ارقام را فراتر دانسته اند. در هر صورت وجود چنین آماری در میان دانش آموزان و محیط مدارس برای والدین کمی نگران کننده است. شاید آمار و ارقام متغیر باشد ولی اگر حتی یک کودک هم در کشور درگیر اعتیاد باشد، خبر خوبی نیست.

علاوه بر موضوع اعتیاد کودکان ، مسائل دیگری نظیر اعتیاد نوجوانان و جوانان به مواد مخدر و داروهای اعتیاد آور از اهمیت بالایی برخوردار است. امروزه می بینیم اعتیاد به کمیکال و مخدرهای صنعتی در بین نوجوانان و جوانان رواج یافته  است. شاید یکی از علت های آن نبود سرگرمی های مناسب و وجود محیط های آلوده به مخدر است. اینکه مواد مخدر به هر جمع و هر مکانی راه پیدا کرده است، مساله ایست که باید برای آن چاره ای ساخت و سیاستی اندیشید. از طرفی سبک شمردن برخی داروها و مواد مخدر از دیگر عوامل شیوع اعتیاد در بین نوجوانان و جوانان است. مسلماً اطلاع رسانی صحیح و آگاه سازی هدفمند از سوی رسانه های سلامت می تواند کمی از خطرات این معضل اجتماعی را کم کند.

پیام بگذارید